Kolesterol diyeti

Kolesterolü etkileyen en önemli faktör beslenmedir. Ağız yoluyla aldığımız katı yağlar (doymuş yağlardan zengin), yağlı sığır ve koyun eti, tam yağlı süt ve süt ürünleri kolesterolu yükseltir. Beslenmede sıvıyağ kullanmak (yemekleri kızartmamak koşuluyla) kolesterolu dengede tutar. Yağ dışında uyulması gereken bir diğer konu da tuz tüketimi. Olabildiğince az olmasıdır. Meyve-sebze rahatlıkla tüketilecek besinlerdir. Ekmek alırken tercih kepekli, buğday ya da çavdar ekmeğinden yana kullanılmalı, beyaz ete ağırlık verilmeli. Kırmızı et kullanımında ise hem miktarı sınırlı tutmak, hem de olabildiğince yağsız et kullanmak gerekiyor.

Kan değerlerinden hangisinde normalin dışında bir sapma varsa, bunun kiloyla bağlantısı var. İdeal kilo, ideal sağlık demektir. Hareketsiz yaşam da kolesterolu tetikliyor. Çünkü hareket, kalori yakmak demektir...

Kolesterol düşürücü bir diyet uygulanıyorsa, bazı sınırlamalar içinde olmalı. Tahıl ürünlerinde kepekli buğday, çavdar ekmeği, yulaf ezmesi, mısır gevreği, makarna, pirinç ve bulgur iyi huylu kolesterolün dostları. Süt ürünlerinde yağsız süt ve beyaz peynir, eritme peyniri ve yağsız yoğurt kullanmakta yarar var. Yumurtanın sadece akı yenebilir. Çorbolarda ağırlık; sebze çorbası ve yağsız et suyu çorbasında olmalı.

Balıklarda ayırım yok, sadece pişme biçimleri önemli... Ya ızgara, ya da buğulama olarak pişecek balıklar, fırına da sürülebilir hiç bir katkıda bulunmadan...

Özgürce yiyebileceğiniz deniz ürünü istiridye... Derisi alınmış tavuk ve hindi eti, yağsız dana eti yasak değil... Tatlılar da unutulmamış kolesterol diyetinde... Yağsız sütle yapılan muhallebi, sütlaç gibi tatlılar, meyve salatası (kaymak ya da krem şantisiz), aşure, pestiller, cezerye, kuruyemişli sucuklar, yani yaş ya da kuru meyveyle yapılan tatlıları mönülerine alabilirler. Kuruyemişlerde bir sınırlama var, ceviz, badem, kestane bu sınırlamanın dışında. İçeceklerde çay, nescafe, düşük kalorili meyve suları öneriliyor. Tüm taze ya da dondurulmuş sebzeler, kuru baklagiller, haşlanmış patates listemizde...

Tümüyle yasaklanmayan, ancak ölçülü yenmesi önerilen besinler de var kolesterol diyetinde:

    * Yarım yağlı süt ve süt ürünleri, haftada iki kezi geçmemek kaydıyla yumurta (sarısıyla tabii), midye, istakoz, çok hafif sıvıyağda kızartılmış balık, az yağlı soslar gibi...
    * Yağsız sığır, dana jambon, dana ve tavuk sosisi zaman zaman sofranıza konuk olabilir. Ayda bir kez ciğer yiyebilirsiniz bu diyette...
    * Yağlar çoklu doymamış, tekli doymamış yağlar gibi bir sınıflamaya da tutulmuş. Ayçiçeği, mısırözü, soya vs çoklu; zeytinyağı, hidrojenize olmamış yumuşak margarin ise tekli doymamış yağlar kategorisinde... Her iki grup da, kolesterol diyetinde sınırlı olarak kullanılabiliyor. Tabii onlarla yapılan pasta, bisküvi, helva gibi ürünler de...
    * Kuruyemişler de ölçülü türler yerfıstığı, Antep fıstığı ve fındık...

Kesinlikle kaçınılması gereken gıdalar ise oldukça uzun bir liste:

    * Öncelikle hamur işleri (börek, açma, kruvasan, poğaça, kurabiye, kek vb.)
    * Tam yağlı süt ve süt ürünleri de bu listede.
    * Çorbalardan paça ve işkembe yasak.
    * Belirsiz yağda kızarmış balıklar ve balık yumurtaları da uzak durulması gerekenler.
    * Deniz ürünlerinde karides ve kalamar cezalı.
    * Tüm yağlı etler (ördek, kaz da dahil), sosis, salam, pastırma, sucuk ve tüm kümes hayvanlarının derisine yeşil ışık yakılmıyor.
    * Hayvansal yağlar, tereyağı, iç yağı, kuyruk yağı, hidrojene yağlar ve sert margarinler kolesterol diyetinde mutfağa bile girmeyecek.
    * Ne yazık ki dondurmalar, kremalı pastalar, hazır her türlü pasta, bisküviler, hazır pudingler, çikolata ve tüm çikolatalı hazır tatlı ürünleri kesinlikle yok diyet listesinde...
    * Soslu kuruyemişler, hindistan cevizi, cipsler, sebze konserveleri de...
    * Tuz çok az kullanılmalı, hazır salata sosları ve mayonez yasak...

Hiç bir diyet kolay değildir. Ancak sağlıklı bir yaşam için her şeye değer.